"Leaning Tower of Pisa" ทำไมถึงเป็น "หอเอน" แห่งเมืองปิซา ?

18 เมษายน 2023
InfoJourney, ท่องเที่ยวและสถานที่

📍 สถานที่ เมือง - Pisa รัฐ - Tuscany ปร

📍 สถานที่

เมือง - Pisa

รัฐ - Tuscany

ประเทศ - Italy 🇮🇹

เชื่อว่าเพื่อน ๆ ที่ชอบไปเที่ยวยุโรป หรือเที่ยวประเทศอิตาลี

นอกจากจะต้องแวะไปกินพาสต้าคาโบนาร่า (สูตรต้นตำรับที่ไม่ใส่ครีม) ที่กรุงโรม ชมแนวต้นสนไซเปรสของแคว้นทัสคานี หรือ ตะลุยช้อปปิ้งที่เมืองมิลานกันแล้ว

ก็น่าจะต้องเคยมาแวะเวียนชมหอเอนปิซา (โดยเฉพาะทำท่า signature เอามือผลักหอเอนหรือไปแบกหอเอนกันเนอะ) หรือถ้าเพื่อน ๆ ที่ไปเที่ยวกับคณะทัวร์ก็จะได้แวะอย่างแน่นอน 🤩

หอเอนเมืองปิซา (Tower of Pisa) ตั้งอยู่ที่เมืองปิซาในจัตุรัสเปียซซา เดล ดูโอโม (Piazza Del Duomo) แห่งเมืองปีซา

🧐 ว่าแต่… ทำไมหอแห่งเมืองปิซาแห่งนี้ มันถึงเอนแบบนี้ได้ละ ?

แล้วเจ้าหอนี้เคยเอนจน “ล้ม”บ้างรึเปล่านะ ?

🤓 ตอบก่อนเลยว่า ถึงแม้ว่าหอเอนปิซ่ามันดูท่าทางจะล้มได้ตลอดเวลา

หากแต่ว่า..หอแห่งนี้ “ไม่เคย” เอนล้ม นะคร้าบบ แม้แต่สักครั้งเดียว

แต่ก็ไม่ใช่ว่าไม่มีโอกาสนะ.. หลายครั้งหลายคราที่เหมือนจะล้ม ก็มีปิดซ่อมไปเป็นพัก ๆ ให้เห็นอยู่เหมือนกัน

อย่างไรก็ดี ปัจจุบันหอเอนปิซาเนี่ย เค้าเอนลงมามากถึง 13 องศาแล้ว (ถือว่าไม่น้อยเลยละ)

หากว่าไม่มีการแก้ไขเนี่ย เขาก็คาดกันว่าน่าจะล้มลงภายในปี 2200 (ก็อีกพักนึง เราคงไม่ทันได้มีชีวิตอยู่เห็น แห่ะ ๆ 😅)

ส่วนสาเหตุที่ทำให้ "หอเอน"

เพราะพื้นดินและฐานที่มีโคลนไม่สามารถรองรับน้ำหนักได้ดี นั่นเองคร้าบ

แต่อย่างมากมันก็แค่เอนนะ ยังไม่เคยล้ม

นั่นเป็นเพราะจุดศูนย์กลางของความโน้มถ่วง (Center of gravity) ยังอยู่ในบริเวณฐานของหอคอย

คือ หากเราลากเส้นในแนวดิ่งผ่านจุดศูนย์ถ่วงแล้ว เส้นตรงนั้นไม่เกินขอบของฐานที่รองรับน้ำหนักวัตถุ วัตถุก็จะไม่ล้มลงมา

อาจไม่ได้เรียกว่าสมมาตร แต่เรียกได้ว่าเจ้าตัวหอเอนแห่งนี้ยังมีความหนาแน่นกระจายกันอย่างสม่ำเสมอ ทำให้มันยังไม่ล้ม นั่นเอง

(มีภาพให้ดูเพิ่มเติมกันในคอมเมนต์นะคร้าบ เห็นภาพแล้วอาจจะช่วยให้เข้าใจได้ง่ายขึ้น)

อีกทั้งวัสดุที่ใช้สร้างเจ้าหอคอยแห่งนี้ ก็ประกอบไปด้วยหินอ่อน ที่สามารถทนรับแรงได้ดี

แล้วถ้าถามว่าทำไมถึงไม่ต้องในพื้นที่อื่น ที่พื้นดินมันดีและรองรับหอทรงกระบอกสูงได้ดีกว่านี้ละ ?

เรื่องนี้คงต้องเล่าย้อนกลับไปถึงต้นกำเนิดของการสร้างหอเอนแห่งเมืองปิซากันสักนิด

เพราะว่าหอคอยแห่งนี้ ถูดสร้างขึ้นในปี ค.ศ. 1173 ซึ่งในเวลานั้นผู้คนอาจยังไม่ได้มีความรู้เรื่องโครงสร้างของดินมากเท่ากับในสมัยปัจจุบัน

อีกทั้ง ในขณะที่สร้างหอระฆังแห่งนี้เอง ก็ยังไม่ได้มีกำหนดการ ว่าจะสร้างเป็นหอคอยที่มีความสูงกี่ชั้น… เพราะว่ามันสร้างไม่เสร็จในครั้งเดียวนะสิ

[ ใช้เวลาสร้างถึง 3 ครั้ง เกือบ 175 ปี เลยเหรอ ! ฝืนไปไหมนะ…]

ใช้แล้วละเพื่อน ๆ หากไปเทียบกับหอไอเฟลในกรุงปารีส ที่ใช้เวลาสร้างแค่ 2 ปี ก็อาจทำให้เราตกใจกับระยะเวลาการสร้างของหอเอนปิซาได้อยู่ไม่น้อย

🚧 ก่อสร้างครั้งที่ 1 - จำนวน 3 ชั้น ในปี ค.ศ. 1173

ในระหว่างการก่อสร้าง จู่ ๆ เจ้าหอระฆังแห่งนี้ก็เกิดทรุดตัวลง การก่อสร้างเลยต้องหยุดชะงักไปแบบนั้นเลย

🛑

🏗 ก่อสร้างครั้งที่ 2 - จำนวน 4 ชั้น ในช่วงปี ค.ศ. 1274-1284

ความพยายามครั้งที่สองนี้ เริ่มต้นโดยสถาปนิกชื่อว่าคุณ “Giovanni di Simone” ที่พยายามสร้างชั้นต่อไปของหอแห่งนี้ ให้เอนกลับไปอีกข้าง หวังว่าจะทำให้หอระฆังเกิดความสมดุลมากขึ้น

แต่พอมาเกิดสงครามกลางเมืองเข้าให้ จึงทำให้การก่อสร้างหอระฆังแห่งนี้..ต้องหยุดชะงักลงอีกครั้ง

🛑

👷‍♀สร้างครั้งที่ 3 - จำนวน 7 ชั้น ในปี ค.ศ.1372

หลังจากจบสงครามไปสักพัก (ประมาณ 100 ปี) หอคอยอีกนี้จึงได้ถูกสร้างจนเสร็จซะที..

แต่ก็เสร็จมันแบบเอน ๆ แบบนี้นี่ละ

✅

จนมาถึงในปี 1934 ที่เบนิโต มุสโสลินี (Benito Mussolini) ผู้นำของพรรคชาตินิยมฟาสซิสต์ของอิตาลี พยายามที่จะทำให้เจ้าหอเอน กลับมาไม่เอน

จึงได้ทำการเทคอนกรีตลงไปที่ฐาน แต่ทว่า… การกระทำครั้งนี้ กลับทำให้หอยิ่งเอียงมากขึ้นไปอีกเด้ออ 😱

ก็น่าคิดเล่น ๆ เหมือนกันนะ

หากว่าสถาปนิกหรือวิศวกร พยายามทำให้เจ้าหอระฆังแห่งนี้มันกลายเป็น “หอตรง” แห่งเมืองปิซ่า ขึ้นมาได้… แล้วรัฐบาลอิตาลี เค้าจะยอมให้มันกลับมาตรงรึเปล่านะ 😆😅

จุดศูนย์กลางของความโน้มถ่วงของหอเอนแห่งปิซา ยังอยู่ในระดับที่ความหนาแน่นกระจายกันอย่างสม่ำเสมอ อย่างไรก็ยังไม่ล้มในเร็ววันนี้แน่นอนคร้าบ (แต่ต้องมีการปรับปรุงและซ่อมแซมภายใต้หอคอยและตัวพื้นดินอยู่เรื่อย ๆ นะคร้าบ)

Cr. ภาพจาก Pinterest ครับ หาต้นฉบับไม่เจอครับ เห็นภาพนี้มักจะถูกใช้ไปเป็นโจทย์วิชาฟิสิกส์อยู่หลาย ๆ โรงเรียน

ก่อสร้าง 3 ครั้ง ระยะเวลา 175 ปี ที่ว่าสร้างกันไปแบบเอียง ๆ ก็เป็นแบบนี้ละคร้าบ

ปล. จริง ๆ แล้ว มันไม่ได้มีอาถรรพ์สร้างไม่เสร็จอะไรหรอกนะคร้าบ เพียงแค่จังหวะเวลา รวมถึงเทคโนโลยีและความสามารถของคนในสมัยนั้น อาจไม่ได้เอื้ออำนวยเหมือนสมัยนี้

Cr.https://www.krishisanskriti.org/vol.../03Jul201502073119.pdf (อันนี้จะเกินความสามารถในการเรียบเรียงของพวกเราไปอยู่มาก ถ้าเพื่อน ๆ ท่านไหนขยันอ่านงานวิจัยเล่มนี้ ก็คงจะเสริมอรรถรสได้ดียิ่งขึ้น แต่สำหรับเพื่อน ๆ ชาวสถาปนิกหรือวิศวกร คงได้อ่านกันจนชินตาไปแล้ว 😂)

ไม่ต้องรีบลุ้นให้หอคอยที่มีอายุ 900 กว่าปีล้มนะคร้าบ เค้าซ่อมแซมภายใต้หอคอยกันอยู่เรื่อย ๆ เลย (ถ้ามันมีทีท่าว่าจะล้มนะครับ คือเค้าไม่ได้ซ่อมแบบนี้บ่อย ๆ 😊)

Cr.https://www.constructionequipmentguide.com/pisa.../9468

ชวนอ่านเพิ่มเติม - ไม่ใช่ภูเขา แต่เป็นโขดหินยักษ์ !