เชื่อว่าเพื่อน ๆ หลายคนที่เป็นมือใหม่หัดเข้าครัว ก็คงจะมี pain point คล้าย ๆ เรา บางทีมันก็สับสนกับอุปกรณ์เต็มไปหมด ว่าอันไหนจะใช้ยังไง ทำอะไรดี ?
อย่างวันก่อนเราไปเดิน Makro ก็ปล่อยเบลออยู่นะ เครื่องครัวให้เลือกเยอะม๊าก เลือกไม่ถูก แต่ก็ไปเสร็จพวกที่ขายเป็น Set เช่นพวกเซ็ตมีดเชฟ เซตหม้อกระทะ ที่เขาแพ็ครวมๆกัน 😂 (คือเราก็คิดว่า โอเคละ เขาแพ็คไว้แบบนี้ แปลว่าเจ้าอุปกรณ์พวกนี้มันต้องใช้บ่อย หรือเป็นกลุ่ม All-round ละ)
ทีนี้ พอเริ่มทำไปเรื่อย ๆ อุปกรณ์ใหม่ๆก็งอกขึ้นมา (เหมือนรองเท้าวิ่งนั่นละนะ 5555) งั้นในโพสนี้ พวกเรา InfoStory ขอพาเพื่อน ๆ ไปรู้จักแต่ละอุปกรณ์เครื่องครัวยอดนิยมมีติดครัวทุกบ้านกัน ว่าหลัก ๆ แล้ว ของครัวแต่ละชิ้นมันใช้ทำอะไรกันบ้าง ? 🥰
(ในแต่ละภาพมีบทความสั้นให้อ่านกันไปเพลินเพลินด้วยน้าา 🤓)

ชวนรู้จักวัสดุยอดนิยมทำอุปกรณ์ครัว แตกต่างกันอย่างไรนะ ?
1. เครื่องครัวสเตนเลส (Stainless Steel)
👍 จุดเด่น
- สวยงาม แข็งแรงทนทาน
- วัสดุอเนกประสงค์
👎 จุดด้อย
- นำความร้อนไม่ดีมาก
- น้ำหนักเยอะ ราคาสูง
(ที่มันเป็นเหล็กกล้าไร้สนิมตรงตามชื่อ เพราะว่ามันมีโครเมียม (Chromium) ที่ผสมอยู่ในเนื้อเหล็ก พอมันสัมผัสอากาศ ก็จะสร้าง “ฟิล์มพาสสีฟ” ฟิล์มบางๆที่ตามองไม่เห็น ซึ่งเป็นเกราะป้องสนิมและทนแรงขีดข่วนได้ดี)
.
2. เครื่องครัวอะลูมิเนียม
👍 จุดเด่น
- ราคาไม่แพงและน้ำหนักเบา
- เป็นวัสดุที่นำความร้อนได้ดีมาก พลังงานความร้อนสามารถเดินทางผ่านเนื้อโลหะได้อย่างรวดเร็วและกระจายตัวอย่างสม่ำเสมอ ทำให้อาหารสุกทั่วถึงกัน
👎 จุดด้อย
- อะลูมิเนียมเป็นโลหะที่ค่อนข้างอ่อน จึงเกิดรอยขีดข่วนหรือบุบได้ง่าย
- อาจทำปฏิกิริยากับอาหารที่มีกรดสูง ทำให้รสชาติเพี้ยนได้ แล้วก็ถึงแม้มันจะนำความร้อนได้รวดเร็วนะ แต่ว่าอะลูมิเนียมกลับเป็นวัสดุที่มีอัตราการสูญเสียความร้อนสูงด้วยเช่น ถ้าเรายกออกจากเตาแล้ว ก็จะทำให้เก็บความร้อนได้ไม่นาน (อย่าถามเรา เราก็ไม่เคยเอามือไปจับตอนยกออกจากเตาเหมือนกันนะ ว่ามันคายความร้อนเร็วหรือเปล่า 😆)
.
3. เครื่องครัวทองแดง (Copper)
👍 จุดเด่น
- นำความร้อนเร็วมากกก
- ควบคุมอุณหภูมิได้ดี
👎 จุดด้อย
- ไม่ทนทาน
(คือ ทองแดงเป็นโลหะที่อ่อนนิ่ม บุบและเป็นรอยได้ง่าย แถมค่อนข้างอันตรายนิดนึงคือมันทำปฏิกิริยากับกรดได้ง่าย เครื่องครัวกลุ่มนี้ส่วนใหญ่เขาจึงต้องบุเคลือบด้านในด้วยสเตนเลส นั่นเองคร้าบ)
.
4. เครื่องครัวเหล็กหล่อ (Cast Iron)
👍 จุดเด่น
- ทนทานสูง
- เก็บความร้อนได้ดีเยี่ยม
👎 จุดด้อย
- น้ำหนักสูง ราคาแพง
- หากดูแลไม่ดี อาจเกิดสนิม
.
5. เหล็กกล้าคาร์บอน (Carbon Steel)
👍 จุดเด่น
- น้ำหนักเบากว่าเหล็กหล่อ สามารถขึ้นรูปเป็นกระทะบางได้
- ทนทานสูง น้ำความร้อนได้ดี ตอบสนองกับไฟได้ไว
👎 จุดด้อย
- ดูแลไม่ดี อาจเป็นสนิทได้
— — — — — — — — — —
[ แล้ววัสดุที่ถูกนำมาทำเป็นเครื่องครัวชิ้นแรกของโลกละ ? ]
แน่นอนว่าพอเป็นเพจพวกเรามันก็ต้องสงสัยอะไรกันแบบนี้ 🤣
เครื่องครัวชิ้นแรกของโลก กลับไม่ใช่วัสดุที่เราพูดถึงกันมาด้านบนเลย แต่มันคือ “หินและดินเผา” ตะหากละ !! (เอ่อ เชื่อว่าหลายคนก็คงเดาได้เหมือนกันเนอะ 5555 จะตื่นเต้นทำไมนะ) เครื่องครัวประเภทแรกของโลกคือ “เครื่องปั้นดินเผา (Pottery)” สำหรับใส่ "ภาชนะ" ที่สามารถ บรรจุน้ำและทนความร้อนได้ เราเคยไปเดินดูพิพิธภัณฑ์ที่เมืองปอมเปอีมานะ แต่เข้าไม่ค่อยถึงเท่าไรแห่ะ..
หลังจากยุคของดินเผา มนุษย์ก็เข้าสู่ยุคโลหะ ซึ่ง “ทองแดง (Copper)” เป็นวัสดุแรก ๆ ที่ชาวเมโสโปเตเมียและชาวอียิปต์โบราณ เมื่อประมาณ 5,000 - 6,000 ปีก่อนคริสตกาล ในสมัยนั้นเนี่ย เครื่องครัวทองแดงเป็นของสำหรับ ชนชั้นสูงและราชวงศ์ เท่านั้น เพราะเป็นโลหะที่มีค่าและหายาก
หลังจากทองแดงก็จะมาถึงคิว “เหล็กหล่อ (Cast Iron)” ว่ากันว่ากลุ่มคนที่เริ่มใช้เป็นคนแรกๆชาวจีน ย้อนกลับไปประมาณศตวรรษที่ 4 ก่อนคริสตกาล แต่ในช่วงแรกมักใช้ทำอาวุธและเครื่องมือการเกษตร จนมาถึงในช่วงประมาณศตวรรษที่ 15 ชาวยุโรปก็ได้นำแม่พิมพ์หม้อเหล็กหล่อของจีนไปพัฒนาต่อ เห็นว่า หม้อแบบ Dutch Oven ที่เป็นสินค้าตัวแรก ๆ เลยนะ
แน่นอนว่าพอพบเหล็กหล่อแล้ว เขาก็จะมาค้นพบอะไรต่อน้า ? ….
เฉลย ก็คือ เหล็กกล้าคาร์บอน (Carbon Steel) นั้นเองคร้าบบ ถูกพัฒนาโดยช่างตีเหล็ก (Blacksmiths) ในยุโรป คือเดิมทีเหล็กกล้าคาร์บอนถูกใช้ในอุตสาหกรรมอื่นมานานแล้ว แต่การนำมาทำเป็น "กระทะ" อย่างแพร่หลายนั้น เริ่มต้นใน ฝรั่งเศสช่วงศตวรรษที่ 19 นั่นเอง
ต่อมา ในช่วงศตวรรษที่ 19 เขาจึงได้มาคิดค้นวัสดุเครื่องครัวจากอะลูมิเนียม (Aluminum) ซึ่งเราก็คิดว่ามันเป็นอะไรที่น่าจะค้นพบมาได้นานแล้วแท้ ๆ แต่คือว่า แม้อะลูมิเนียมมีอยู่มากในโลก แต่ถูกค้นพบและสกัดบริสุทธิ์ได้ยาก (แร่อะลูมิเนียมเป็นบอกไซต์) โดยในปี 1825 Hans Christian Ørsted (เดนมาร์ก) สกัดอะลูมิเนียมได้ครั้งแรกแบบไม่บริสุทธิ์ เราเคยไปดูพิพิธภัณฑ์ของคุณคนนี้มาที่โคเปนเฮเกน ก็มีแต่เก้าอี้ มีเหล็ก มีอะลูมิเนียม ประวัติเยอะไปหมดเลยละ ไปจนถึงลูก หลาน ของเขาเลย
จนมาถึงวัสดุที่เพิ่งถูกนำมาใช้เป็นเครื่องครัวอันสุดท้ายในเซ็ตนี้ คือ เครื่องครัวสเตนเลส (Stainless Steel) โดยผู้ค้นพบ (คนนี้มีชื่อแล้ว 5555) คือคุณแฮร์รี เบรียร์ลีย์ (Harry Brearley) นักโลหะวิทยาชาวอังกฤษ ในปี 1913 แต่ตอนแรกคุณแฮรี่ไม่ได้ทำเครื่องครัวนะ แต่เขากำลังผลิตปืนจ้าาา เขาค้นพบว่า เมื่อเราผสมโครเมียมลงในเหล็กเพื่อป้องกันสนิมในลำกล้องปืน ถ้าป้องกันได้ ก็เลยเอามาทำกับเครื่องครัว นั่นเอง
.
#InfoStory #เครื่องครัว
แหล่งอ้างอิงเพิ่มเติม
- บทความ Cookware Materials- Which is the Best ? จากเว็บ kitchenkapers
- บทความ 9 Difference Cookware Materialจากเว็บ Thinkitchen
- บทความ Guide to Cookware Material จากเว็บ Everythingkitchens
- อ่านเขาถกเถียงกันในหัวข้อ What’s the best material for pans? จาก Reddit sub R/Cooking
![[ ตะหลิว ทัพพี และเขียง เครื่องครัวรอบตัวสุดเรียบง่าย ที่เราอาจไม่เคยสังเกต ]](https://infostorythailand.com/wp-content/uploads/2026/10/infostory-main-b006-beginner-kitchen-utensils-1307706154701500.jpg)
[ ตะหลิว ทัพพี และเขียง เครื่องครัวรอบตัวสุดเรียบง่าย ที่เราอาจไม่เคยสังเกต ]
คือมันรอบตัวมาก จนบางทีเราก็ลืมสังเกตไปเลย วันนี้เรารวบรวมชื่อเรียกและหน้าตามาให้เพื่อน ๆ ชมกัน
🥄 ทัพพีก้นลึก (Ladle)
ใช้สำหรับตักอาหารที่เป็นของเหลว เช่น ซุป, แกง หรือสตู มีลักษณะที่เป็น "ถ้วยลึก" มีเป้าหมายเพื่อ กักเก็บของเหลว ได้ในปริมาณมากและป้องกันการหกกระฉอก
🥄 ทัพพีคดข้าว (Rice Scoop)
ออกแบบมาเพื่อตักข้าวโดยเฉพาะ ผิวหน้ามักมีปุ่มหรือร่องโค้ง เพื่อไม่ให้เมล็ดข้าวติดกัน
🥄 ทัพพีเสิร์ฟ (Serving Spoon)
มีลักษณะคล้ายช้อนขนาดใหญ่แต่ก้นไม่ลึกเท่าทัพพีตักแกง
ใช้สำหรับตักแบ่งอาหารที่ปรุงสุกแล้วเพื่อเสิร์ฟ
— — — — — — — — — —
- ตะหลิวแบบเรียบ
ใช้พลิกอาหารชิ้นใหญ่ หรือทอดอาหารที่ใช้น้ำมันน้อย กดหรือบี้วัตถุดิบ
- ตะหลิวแบบช่อง
"ช่องหรือร่อง" บนตะหลิวทำหน้าที่เป็นตะแกรง ช่วยให้ของเหลวส่วนเกิน เช่น น้ำมันจากการทอด หรือน้ำจากการลวกผัก ไหลผ่านและสะเด็ดออกไปได้อย่างรวดเร็ว
ตะหลิวเองยังเป็นหนึ่งในเครื่องครัวที่ใช้วัสดุหลากหลายเหมือนกันนะ เช่น
- ตะหลิวสเตนเลส ทำอาหารเมนูหนัก เช่น ผัดกะเพรา ไข่เจียว แข็งแรง ทนความร้อนสูง แต่ไม่ควรใช้กับกระทะเทฟลอน เพราะอาจทำให้ผิวกระทะเสียหายได้
- ตะหลิวไม้ ทำจากวัสดุธรรมชาติ มีความแข็งแรงและไม่ทำให้กระทะเป็นรอย แต่ไม่ควรแช่ไว้ในกระทะที่ร้อนนาน ๆ เพราะอาจไหม้ได้เด้อออ
- ตะหลิวซิลิโคน มีความยืดหยุ่นและทนความร้อนได้ดี ไม่ทำให้เกิดรอยขีดข่วน แต่เหมาะกับอาหารที่ใช้ความร้อนต่ำนะ หากความร้อนสูงมากและโดนบ่อยๆ อาจมีสิทธิ์ละลายหรือพองได้ (เคยแล้ว ยังคงสงสัยตัวเองเหมือนกัน ไม่รู้คิดได้ยังไง 555)
— — — — — — — — — — –
[ ส่องโลกของ "เขียง" ]
ถ้าเพื่อน ๆ ที่ดูรายการทำอาหารต่าง ๆ ของช่องเฮลิโคเนีย ก็คงจะคุ้นเคยเวลาที่เชฟโค้ชด่าลูกทีมเรื่องสีของเขียงบ้าง (ที่เห็นบ่อยเลยก็เลยรายการ Restaurant War) “เขียง” ที่มีสีต่างกัน มันไม่ใช่แฟชั่นนะ แต่มันใช้งานต่างกันตะหากละ !
🟦 น้ำเงิน - อาหารทะเล
🟩 เขียว - ผักผลไม้
⬜ ไม้/ขาว - ขนมปัง เบเกอรี่
🟥 แดง - เนื้อสัตว์สีแดง
🟨 เหลือง - เนื้อสัตว์ปีก
เพราะว่าสำหรับร้านอาหารใหญ่ๆแล้ว ถ้าไม่มีการแบ่งสีของเขียงเนี่ย อาหารที่เป็นพวกผัก อาจปนเปื้อนแบคทีเรียจากเนื้อสัตว์ดิบได้ แม้กระทั่งว่า เราหั่นใกล้ ๆ กันเอง ก็ยังมีโอกาสเลยนะ (อันนี้เห็นจากรายการมา)
— — — — — — — — — —
[ ประเภทของเขียงยอดนิยม 🔪 ]
เขียงแก้ว -ทนทานสูงสุด ทำความสะอาดง่าย ไม่สะสมเชื้อโรค แต่อาจทำให้มีดสึกเร็ว
เขียงไม้ - เขียงแบบดั้งเดิม ทนทานต่อการใช้งาน ช่วยถนอมมีด
คือเขียงไม้ จะมีความยืดหยุ่นตามธรรมชาติของเนื้อไม้ ช่วย ถนอมคมมีด ได้ดีที่สุด และไม้บางชนิดยังมีสารต้านแบคทีเรียตามธรรมชาติ
เขียงไม้เทียม (Composite) ทนต่อรอยเฉือนของมีดมากกว่าเขียงไม้ แต่อาจทำให้ทื่อได้ง่ายกว่าเขียงไม้จริง
เขียงหิน - แข็งแรงและหนักมาก รองรับทุกคมมีดได้ดี แต่ก็มีข้อเสียนิดๆคือ อาจทำให้มีดทื่อได้เร็ว
เขียงพลาสติก - มีราคาถูก น้ำหนักเบา แต่ไม่ทนความร้อน ราคาถูก น้ำหนักเบา ไม่มีรูพรุน จึงทำความสะอาดและฆ่าเชื้อได้ง่าย
.
#InfoStory #เครื่องครัว
#ทัพพี #ตะหลิว
แหล่งอ้างอิงเพิ่มเติม
- บทความ Types of Spatulas and Their Uses จากเว็บ chefequipment
- บทความ 8 Types of Spatulas Everyone Should Know จากเว็บ thekitchn
- บทความ How Do I Know If I’m Using the Correct Cutting Board? จากเว็บ Wusthof
- บทความ เขียง มีกี่ประเภท ต่างกันอย่างไร และทำไมต้องแยกสี จากเว็บ Technogas

เป็นหม้อหน้าตาเหมือน ๆ กัน แต่ทำไมเราถึงได้แตกต่างกันนะ ?
🫕 หม้อตุ๋น (Dutch Oven)
หม้อที่เราคุ้นตา(ว่าเป็นหม้อราคาแพง🤣) อันนี้ถูกคิดค้นในช่วงปลายศตวรรษที่ 17 ช่างฝีมือชาวดัตช์ โดยเดิมทีเขาใช้ทองแดงกับทองเหลืองทำขึ้นมาก่อนนะ ต่อมาในศตวรรษที่ 19 บริษัทในฝรั่งเศสอย่าง Le Creuset ได้ริเริ่มการ เคลือบอีนาเมล (Enamel) ลงบนหม้อเหล็กหล่อ ทำให้มันไม่เป็นสนิม เรียกได้ว่าใครค้นพบนวัตกรรมก่อน ก็อาจได้เปรียบไปเนอะ (แต่ถึงแม้จะคิดค้นโดยคนดัตช์ แต่สำหรับเราแล้ว เราคุ้นหูกับแบรนด์ฝรั่งเศสมากกว่า 😆)
แต่ปัจจุบันส่วนใหญ่ที่เราเห็นก็จะทำจากทำจากเหล็กหล่อ (Cast Iron) อาจมีเคลือบสารกันติด (Enameled) มีน้ำหนักเยอะ อาหารที่ใช้เวลานาน (slow-cooked) เช่น สตู, อบ, ตุ๋น, จี่ อาหารไม่ติดหม้อ เก็บและกระจายความร้อนได้ดีเยี่ยม
.
🫕 หม้อทรงตื้นก้นกว้าง (Braiser)
หม้อตัวนี้หน้าตาจะคล้ายหม้อตุ๋น (Dutch Oven) เพียงแต่ทรงเขาจะเตี้ยและกว้างกว่า เหมาะกับการจี่เนื้อสัตว์ ทำสตูเนื้อ ทำข้าวอบ กระจายความร้อนได้ดี ผัดก็ได้ตุ๋นดี
คงพอจะเดาต้นกำเนิดกันได้ หม้อทรงนี้ถูกคิดค้นโดยชาวฝรั่งเศส (เท่าที่หามาอารมณ์เหมือนจะเป็นแบรนด์ Le Creuset แต่ก็แบรนด์นี้ทำการตลาดเยอะเหมือนกัน ไม่รู้ว่าเราไปเจอแต่บทความที่ Bias เชียร์มาที่แบรนด์นี้หรือเปล่านะ)
อันที่จริงแล้วชื่อหม้อชนิดนี้ มาจากเทคนิคการ Braising ในอาหารฝรั่งเศส คือการนำเนื้อสัตว์ไปจี่ในกระทะให้ผิวด้านนอกเกรียมสวย (เพื่อสร้างรสชาติที่ซับซ้อน) แล้วนำไปจมอยู่ในของเหลวที่ใช้ประกอบอาหารแค่เพียงเล็กน้อย เช่น ไวน์หรือน้ำสต็อก แล้วปิดฝาตุ๋นด้วยไฟอ่อนๆ นั่นเองคร้าบ (ซึ่งจะต่างกับ Stew นะ ถ้าเป็นสตู จะใช้ของเหลวจนท่วมอาหารเลยย)
.
🫕 หม้อด้าม (Saucepan)
หม้อขนาดเล็กถึงกลาง มีด้ามจับยาวหนึ่งข้าง ก้นมักไม่กว้างมาก ทำให้ของเหลวไม่ระเหยเร็ว ส่วนวัสดุที่ใช้ก็หลากหลายมากเลย มีตั้งแต่สเตนเลส (ทนกรด), อะลูมิเนียม (กระจายร้อนไว), ไปจนถึงทองแดง (ควบคุมไฟแม่น) เหมาะสำหรับเคี่ยวซอสพาสต้า, ซุป, บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปต้ม, ผัดที่ต้องมีการคลุกเคล้าเยอะ (Sauté) เพราะการกระจายความร้อนในวงแคบ ไม่ทำให้ของเหลวลดลงเร็ว
ให้เดาว่า ถูกคิดค้นจากประเทศไหน ? …. ติ่กต่อก หลับตาเดาเลยน่าจะถูก นั่นคือ ฝรั่งเศส นั่นเองง อีกแล้ววว
ช่วงศตวรรษที่ 17–18 เป็นยุคที่อาหารฝรั่งเศสเริ่มมีระบบและซับซ้อนขึ้น เชฟต้องการภาชนะที่สามารถควบคุมการเคี่ยวซอสได้อย่างแม่นยำ แค่การใส่ “ด้ามจับยาวข้างเดียว” ก็เป็นนวัตกรรมแล้วละ เพราะเชฟสามารถยกและเทซอสได้สะดวกโดยไม่ใช้ผ้าจับรอบตัวหม้อ นั่นเอง
.
🫕 หม้ออัดแรงดัน (Pressure)
ลักษณะภายนอกคล้ายกับหม้อหุงข้าว แต่จะใช้แรงดันไอน้ำในการทำให้อาหารสุกเร็วขึ้นอย่างมาก มีฝาปิดที่ล็อกได้อย่างแน่นหนา พร้อมวาล์วควบคุมแรงดัน เหมาะสำหรับ ตุ๋น ต้ม นึ่ง เนื้อสัตว์ ลดเวลาการต้มหรือตุ๋นเนื้อสัตว์ได้ดี
อธิบายเพิ่มเติมอีกนิดนึง หลักการของเค้ามันคือว่า ปกติแล้วถ้าเราจะตุ๋นขาหมูให้มันนุ่มเนี่ย อาจใช้เวลาหลายชั่วโมง (อาจจะสัก 3-4 ชั่วโมง) แต่มาใช้หม้ออัดแรงดัน อาจจะเหลือสัก 1.30 ชั่วโมง ประมาณนี้ (ไม่เคยทำเหมือนกัน เลยไม่มั่นใจในเวลา แห่ะ ๆ อาศัยว่าฟังเค้าสอนกันมา 555)
คือ เมื่อปิดฝาล็อกสนิทและให้ความร้อน ไอน้ำที่เกิดขึ้นจะถูกกักไว้ภายใน ทำให้ "แรงดัน" ในหม้อสูงขึ้น ซึ่งตามกฎฟิสิกส์แล้ว เมื่อแรงดันสูงขึ้น จุดเดือดของน้ำจะสูงขึ้นตามไปด้วย จากปกติ 100°C อาจสูงถึง 121°C ทำให้สุกเร็วขึ้น แล้วเมื่อการปรุงอาหารที่อุณหภูมิสูงกว่า 100°C ขึ้นไปเนี่ย ก็จะทำให้เส้นใยเหนียวๆ ในเนื้อสัตว์หรือพืชสลายตัวและนุ่มลงในเวลาที่สั้นนั่นเองคร้าบ
(ตัวนี้เรากำลังจะหาซื้อเลย ถ้าเพื่อน ๆ ที่แบรนด์แนะนำ บอกได้น้าาา)😍
ฟัง ๆ ดูแล้ว มันก็คล้ายว่าจะเป็นการคิดค้นในยุคใหม่ ๆ เนอะ แต่ว่ารูปแบบของหม้ออัดแรงดันนี้เนี่ย ถูกคิดค้นโดยคุณ Denis Papin นักฟิสิกส์ชาวฝรั่งเศส ในปี 1679 แต่ในตอนนั้นมันก็ยังเป็นแค่การทดลองอยู่ ความปลอดภัยต่ำมาก ๆ จนมาถึงสักช่วงปี 1900++ โน้น ถึงจะเริ่มใช้กันได้อย่างปลอดภัยและอาหารออกมาอร่อย
.
🍲 หม้อตุ๋นสองชั้น (Double Boiler)
เป็นหม้อ 2 ใบซ้อนกัน ใบด้านล่างใช้สำหรับต้มน้ำ ส่วนใบด้านบนใช้สำหรับใส่วัตถุดิบ
เหมาะสำหรับการอุ่นหรือละลายส่วนผสมที่ไหม้ง่ายและต้องควบคุมอุณหภูมิ ความร้อนจากไอน้ำค่อย ๆ ตุ๋นอาหารอย่างนุ่มนวล หรือทำพวกของหวานก็เวิร์คนะ เช่น การละลายช็อกโกแลต, การทำคัสตาร์ด, การทำซอสฮอลแลนเดซ
หัวใจมันคล้าย ๆ ก้บการให้ความร้อนทางอ้อม ีคือเขาจะต้มน้ำในหม้อใบล่าง และนำวัตถุดิบใส่ในหม้อใบบน ความร้อนที่ส่งผ่านไปยังหม้อใบบนนั้นมาจาก "ไอน้ำ" ไม่ใช่จากเปลวไฟโดยตรงนั่นเอง พอเป็นแบบนี้ก็แปลว่าเราสามารถควบคุมอุณหภูมิของไอน้ำได้ ส่วนใหญ่จะคงที่ไม่เกิน 100°C ทำให้เป็นการให้ความร้อนที่ นุ่มนวลและสม่ำเสมอ ป้องกันส่วนผสมที่บอบบางจากการไหม้หรือจับตัวเป็นก้อน
ส่วนเรื่องราวต้นกำเนิดของหม้อชนิดนี้ ตอนแรกเอาจริง ๆ เรานึกถึงแถบเอเชียอย่างจีน ญี่ปุ่น
แต่ว่า…กลับกลายเป็น ฝรั่งเศสอีกแล้วจ้าาา พ่อทุกสถาบัน
คือในช่วงศตวรรษที่ 18 หม้อชนิดนี้จะถูกเรียกว่า "Bain-marie" ซึ่งในภาษาฝรั่งเศส ซึ่งแปลว่า "อ่างน้ำของมาเรีย" (Mary's Bath) ซึ่งเป็นชื่อที่ว่ากันว่ามาจาก มาเรีย เดอะ จูเอส (Mary the Jewess) หรือ มาเรียแห่งพรอเฟเทสซา ซึ่งเป็นนักเล่นแร่แปรธาตุหญิงคนแรกๆ ของโลกตะวันตก มีชีวิตอยู่ในช่วงศตวรรษที่ 1-3 ที่เป็นแรงบันดาลใจสำหรับหลักการของหม้อใบนี้ นี่เอง (โอโหวววว ไกลเกิ้นนนนนนน 🥹)
.
🍲 หม้อตุ๋นไฟฟ้า (Slow Cooker/Crock-Pot)
หม้อทรงลึกมีฝาปิดแน่น ตัวหม้อทำจากเซรามิกหรือหินเคลือบ มีฐานให้ความร้อนเป็นโลหะ เพื่อปรุงอาหารด้วยความร้อนต่ำ (Slow cooked) เป็นระยะเวลานาน (ตั้งแต่ 4-10 ชั่วโมง) ให้ความร้อนที่ต่ำและคงที่อย่างสม่ำเสมอ มีความปลอดภัยสูง จุดเด่นที่เขาชอบโฆษณากันก็คือ "ตั้งทิ้งไว้แล้วไปทำอย่างอื่นได้เลย" (Set-it-and-forget-it) แล้วสุดท้ายเราก็ลืมไปเลยว่า มีไอเจ้านี้อยู่ 🤣
เอาละ เรื่องราวของผู้คิดค้นหม้อใบนี้ ก็มาจากชาวฝรั่งเศส…….เอร้ยยยย พอได้แล้ววว ! 555
คราวนี้เป็นชาวอเมริกันแทนจ้าาา ชื่อว่าคุณเออร์วิง แนกซอน (Irving Naxon) นักประดิษฐ์ชาวอเมริกัน เดิมทีเขาออกแบบหม้อไฟฟ้าชื่อ “Naxon Beanery” ซึ่งได้แรงบันดาลใจจากคุณย่าของเขาในลิทัวเนีย ที่มักจะทำสตูแบบดั้งเดิมของชาวยิวที่ชื่อว่า "โชเลนท์ (Cholent)" ซึ่งต้องใช้เวลาปรุงด้วยไฟอ่อนๆ นานหลายชั่วโมง
แล้วต่อมาในปี 1970 เขาได้ขายสิทธิบัตรให้กับบริษัท Rival ซึ่งได้ทำการตลาดใหม่ในชื่อ "Crock-Pot" ที่เราคุ้นตากันในทุกวันนี้
.
#InfoStory #เครื่องครัว
#หม้อ
แหล่งอ้างอิงเพิ่มเติม
- บทความ 6 Essential Types of Pots You Need in Your Kitchen จากเว็บ madeincookware
- บทความ Ultimate Guide to Cooking Pans: Materials, Advantages, and Disadvantages จากเว็บ cupindy
- บทความ หม้อแบบไหน เหมาะสำหรับการทำอาหารประเภทใด จากเว็บ shopchamuch
- บทความ วัสดุใดที่ดีที่สุดสำหรับหม้อและกระทะ จากเว็บ IKEA

จะทอด จะย่าง จะผัด เอ้ะ ! หรือจะทำเครป ใช้กระทะแบบไหนดีนะ ?
🍳 กระทะเทฟลอน (Teflon/Non-stick)
จริง ๆ มันคือกระทะธรรมดานี่ละ แต่ว่ามีจุดเด่นที่สุดคือผิวที่เคลือบด้วยสาร PTFE (Polytetrafluoroethylene) หรือที่เรารู้จักกันในชื่อ "เทฟลอน" สารชนิดนี้มีคุณสมบัติ แรงเสียดทานต่ำมาก ทำให้โปรตีนในอาหารไม่สามารถยึดเกาะกับผิวของกระทะได้ อาหารจึงไม่ติดกระทะนั่นเอง เหมาะกับอาหารที่ไม่ต้องใช้น้ำมันผัดเยอะ
เราไปหามาหลายที่ (เพิ่งทราบเหมือนกัน) ส่วนใหญ่เขาบอกว่า สารเคลือบกันติดไม่ทนความร้อนสูงจัด การใช้ไฟแรงเกินไปเป็นเวลานานอาจทำให้สารเคลือบเสื่อมสภาพและปล่อยสารที่ไม่ปลอดภัยได้ แต่เราก็ใช้ทอดตลอดเลยนะ 555 อันนี้เราคิดว่าคงทำได้แหละมั้ง เราก็ทอดมาหลายครั้งกระทะเทฟลอนยังปกติดีอยู่นะ อันนี้ก็ถือว่าเป็น Fact เอามาให้สังเกตกันแทน 🤭
สำหรับการค้นพบ ขอเรียกว่าเป็นการค้นพบโดยความบังเอิญ ในปี 1938 ดร. Roy Plunkett กำลังทำการทดลองเพื่อสร้างสารทำความเย็นชนิดใหม่ เขาได้เก็บก๊าซชนิดหนึ่งไว้ในถังความดัน แต่เมื่อเปิดวาล์วกลับไม่มีก๊าซออกมา ด้วยความสงสัย เขาจึงผ่าถังออกดูและพบว่าด้านในถูกเคลือบไปด้วยผงสีขาวลื่นๆ ที่ทนทานต่อสารเคมีและความร้อนสูงอย่างน่าทึ่ง สารนั้นคือ Polytetrafluoroethylene (PTFE)
แรก ๆ มันถูกใช้ในอุตสาหกรรมทหาร โครงการระเบิกปรมาณูแมนฮัตตัน ก่อนที่ ปี 1954 คุณ Marc Grégoir จะนำมาใช้เป็นหนึ่งในนวัตกรรมที่ก่อให้เกิดบริษัท Tefal ขึ้นมาคร้าบ (ก่อตั้งที่ฝรั่งเศสน่ะ..ฮะฮ๊า ฝรั่งเศสมาอีกแล้ว เก็บหมด)
.
🍳 กระทะสเตนเลส (Stainless Steel Pan)
ทำจากสเตนเลส มีความทนทาน แต่เริ่มร้อนช้าและอาหารอาจติดกระทะง่าย สำหรับเราขอเรียกว่าเป็นกระทะอเนกประสงค์ ทำได้หลายอย่างมาก แต่ต้องวอร์มกระทะให้ร้อนก่อนนะ
เรื่องราวต้นกำเนิดอันนี้เราขอไม่เขียนซ้ำ เพราะว่ามันเหมือนกับการค้นพบสเตนเลสที่เราเขียนไปแล้วในภาพที่ 2 เลยละ (เขียนซ้ำ เดี๋ยวเพื่อน ๆ อ่านเก้อ 555)
.
🍳 กระทะเหล็ก (Cast Iron Skillet)
ทำจากเหล็กหล่อ มีน้ำหนักมาก ทนทานสูง ให้ความร้อนได้เร็ว แต่เป็นสนิมง่าย เหมาะกับการเซียริ่ง (จี่) หรือการทอด
จะบอกว่าอันนี้เซ้นส์ในการเดาของเราถูก เพราะว่าต้นกำเนิดว่ากันว่ามาจากประเทศจีนจ้าา เย่ ฝั่งเอเชียซะที เพราะว่าเทคนิคการหล่อเหล็กมีต้นกำเนิดใน ประเทศจีน ตั้งแต่ประมาณ 2,000 กว่าปีก่อน แต่ส่วนใหญ่ใช้ทำอาวุธและเครื่องมือการเกษตร ก่อนที่ทางฝั่งยุโรปจะนำไปพัฒนาต่อนั่นเอง
.
🍳 กระทะจีน (Wok)
กระทะก้นลึกและโค้งมน มีขอบสูง ร้อนเร็ว ด้วยรูปทรงโค้งมนและก้นของกระทะช่วยให้กระจายความร้อนได้ดีและทั่วถึง คลุกเคล้าอาหารได้ง่าย เหมาะกับการทำอาหารที่ใช้ไฟแรงและรวดเร็วอย่างเมนู "ผัด" หรือใช้พักอาหารที่สุกแล้วรอส่วนผสมอื่น
ส่วนตัวเราชอบข้าวผัดไข่ที่ผัดในกระทะวอคมากก มันหอมกลิ่นผัด (อารมณ์กลิ่นไหม้หน่อยๆ) ได้โครตดีเลยยละ
ซึ่งต้นกำเนิดอันนี้ แน่นอนอยู่แล้วว่าต้องเป็นพี่จีน
ในยุคสมัยก่อนเนี่ย เชื้อเพลิงเป็นของหายากและมีค่า การออกแบบกระทะให้มีก้นกลมและผนังบางเฉียบ ทำให้กระทะร้อนเร็วมากและใช้พื้นที่ผิวสัมผัสกับไฟได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ ช่วยประหยัดเชื้อเพลิงได้เป็นอย่างดี นอกจากนี้รูปทรงโค้งยังทำให้ใช้น้ำมันเพียงเล็กน้อยก็สามารถเคลือบอาหารได้อย่างทั่วถึง และเหมาะอย่างยิ่งกับการปรุงอาหารด้วยเทคนิค "ผัด" (Stir-frying) หรือที่เรียกว่า "ฉาว" (炒) ซึ่งเป็นการทำอาหารที่รวดเร็วและคงความสดกรอบของวัตถุดิบไว้ได้
.
🍳 กระทะย่าง (Grill Pan)
กระทะที่มีผิวเป็นสันนูนสูงขึ้นมาเป็นร่องๆ กระจายความร้อนได้อย่างรวดเร็วและทั่วถึง ช่วยสร้างรอยย่างและให้ไขมันส่วนเกินไหลลงร่อง ได้ความกรอบด้านนอกโดยไม่อมน้ำมัน
ต้นกำเนิดอันนี้ไม่ค่อยมีอะไร เราไปหามาอารมณ์ว่ามันแก้ pain point คนเมืองยุคใหม่เฉย ๆ คือกระทะย่างเกิดขึ้นในช่วงปลายศตวรรษที่ 20 เพื่อตอบสนองความต้องการของคนที่อาศัยอยู่ในอพาร์ตเมนต์หรือคอนโดที่ไม่สามารถตั้งเตาบาร์บีคิวกลางแจ้งได้ ผู้ออกแบบต้องการสร้างอุปกรณ์ที่สามารถ "จำลอง" ประสบการณ์และรสชาติของการย่างได้ในพื้นที่จำกัด นั่นเอง
.
🍳 กระทะเครป (Crepe Pan)
กระทะที่มีลักษณะแบนและเตี้ยมาก น้ำหนักเบา มีขอบต่ำ พื้นที่ผิวหน้ากว้าง พลิกอาหารได้ถนัดดี ส่วนใหญ่มักเคลือบสารกันอาหารติดไว้ด้วย ทำขนมเช่น เครป แพนเค้ก หรือ ทอดแป้งตอติญ่า
ไม่ต้องเดาก็พอจะรู้ว่า กระทะเครปนี้ มันมีต้นกำเนิดมาจากแคว้นบริตตานี (Brittany) ทางตะวันตกเฉียงเหนือของฝรั่งเศส ในช่วงศตวรรษที่ 12 ดั้งเดิมใช้เหล็กแผ่นแบนวางบนไฟไม้สำหรับทำเครปบัควีท (galette) ซึ่งเป็นอาหารพื้นบ้าน ต่อมาในยุคศตวรรษที่ 19–20 มีการออกแบบกระทะเครปขอบต่ำและน้ำหนักเบา เพื่อให้พลิกและเลื่อนแป้งได้ง่าย นั่นเองคร้าบ
.
#InfoStory #เครื่องครัว
#กระทะเหล็ก #กระทะ
แหล่งอ้างอิงเพิ่มเติม
- บทความ 7 ชนิดของกระทะ ความต่าง วิธีใช้ เลือกอันไหนดี มาเคลียร์ให้ชัด! อ่านต่อได้ที่ จากเว็บ Wongnai
- บทความ ชนิดของกระทะ เลือกใช้ให้เหมาะกับเมนูอาหาร 🍳✨ จากเว็บ แม่บ้าน
- บทความ How to Pick the Best Frying Pan Material for You จากเว็บ madeincookware
- บทความ The Ultimate Guide on How To Choose The Best Frying Pan จากเว็บ myappliances
- บทความ What is the best cookware? How to choose a pan จากเว็บ IKEA
- เก็บข้อมูลจากคนเถียงกันในกระทู้ What type of pan and when to use it จาก Reddit sub r/cooking
