ช่วงนี้ปัดติ้กต่อกไปแล้วจู่ๆก็เห็นคอนเทนต์ปลาซาร์ดีนเยอะมากขึ้น
เข้าใจว่าแอคเค้าของเราน่าจะโดนยิง Ads จากซาร์ดีนกระป๋องสักเจ้านึงแน่เลย
เหมือนว่าพอเราเผลอตั้งใจดูไป 1 คลิป เป็นคลิปกระแสที่กลุ่ม Gen Z กินเฮลต์ตี้ฟู้ดส์กัน จากนั้นปลาซาร์ดีนก็โผล่มารัว ๆ 5555
แต่ดูไปแล้วพวกเรา InfoStory ก็ฉุกคิดขึ้นมานิดนึงว่า เจ้าปลาซาร์ดีนตัวเล็กนี้เนี่ย เป็นเหยื่อแห่งท้องทะเล เป็นปลาที่อยู่ปลายสุดของห่วงโซ่อาหาร แต่ทำไมถึงเป็นหนึ่งในอาหารสายสุขภาพของคนรุ่นใหม่ได้ละ ? ก็ไปเลยหาข้อมูลเพิ่มเติม แล้วนำมาแชร์ให้เพื่อน ๆ อ่านกันสบาย ๆ
— — — — — — — — — — — — — —
[ ทำไมเจ้าปลาเล็กตัวนี้ถึงมีชื่อว่า “ซาร์ดีน” ? ]
จะบอกว่าชื่อนี้มีต้นกำเนิดมาจาก 3 ภาษาเลยก็ว่าได้นะ 😂
เรื่องราวของชื่อซาร์ดีนเนี่ย ยาวหน่อยนะ มันดูทั่วไป ๆ เนอะ แต่ไอความทั่วไปนี่ละ ตัวมีเรื่องมีราวเลย
คำว่า Sardine เริ่มปรากฏในภาษาอังกฤษตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 15 โดยยืมมาจากภาษาฝรั่งเศส
ซึ่งภาษาฝรั่งเศสก็เอาจากละตินอีกทีนึง (ละตินเรียกว่า “sardina”) ซึ่งภาษาละตินก็เอาจากกรีกโบราณอีกทีนึง (กรีกโบราณเรียกชื่อว่า sardínē)
แต่ไม่ว่าต้นกำเนิดจะมาจากภาษาอะไรก็ตาม ในทุกเว็บแหล่งอ้างอิงที่เราอ่านมา ก็จะเขียนเรื่องราวเดียวกันซ้ำ ๆ ที่บอกว่าชื่อนี้ถูกใช้ครั้งแรกในภาษาอังกฤษช่วงต้นศตวรรษที่ 15 โดยนักประวัติศาสตร์เชื่อว่าตั้งชื่อตาม เกาะซาร์ดิเนีย (Sardinia) ในประเทศอิตาลี ซึ่งในอดีตเคยเป็นแหล่งที่มีปลาฝูงนี้ชุกชุมมากที่สุดแห่งหนึ่งในทะเลเมดิเตอร์เรเนียน 🇮🇹🌊
เราไปหามาเพิ่มอีกเพราะสายพันธุ์ของซาร์ดีนเนี่ย มันเยอะม๊ากกก
ปรากฏว่าอันที่จริงแล้ว ซาร์ดีน ไม่ใช่ชื่อปลาสายพันธุ์ใดสายพันธุ์หนึ่ง แต่เป็น "คำเรียกเหมารวม" ของกลุ่มปลาทะเลขนาดเล็กที่มีไขมันสูงและก้างนิ่มในวงศ์ปลา Clupeidae เช่น ปลาแฮร์ริ่ง (Herring), ปลาพิลเชิร์ด (Pilchard) หรือปลาสแปรต (Sprat) เอาเป็นว่าเสิร์ชดูหน้าตาน้อง ๆ แล้ว มันก็คล้ายกันมากจริง ๆ
อย่างซาร์ดีนของไทยที่เรากินกันบ่อย ๆ เนี่ย ก็ไม่ใช่สายพันธุ์เดียวกับยุโรปนะ คือซาร์ดีนยุโรป เขาจะเรียกว่า ซาร์ดีนแท้ (Sardina/European sardine) แน่นอนว่า คงไม่ต้องเล่าเพิ่มอีกแล้วว่าทำไมของแท้ต้องเคลมมาจากยุโรปเนอะ 😂
ซาร์ดีนยุโรปจะมีไขมันแทรกในเนื้อสูงที่สุด เนื้อนิ่มละเอียด
ส่วนซาร์ดีนในบ้านเราเอง จะเป็นซาร์ดีนเขตร้อน (Sardinella เช่นพวก Goldstripe sardinella) ก็จะพบได้ง่ายในเอเชียตะวันออกเฉียงใต จะมีไขมันน้อยกว่า แต่เนื้อก็จะร่วนกว่านั่นเอง
.
[ 🐟⛓️💥 ล่างสุดของห่วงโซ่ แต่โภชนาการหัวแถวเลยนะ ! ]
มาในมุมของ Superfood กันบ้าง ซาร์ดีนถือเป็นหนึ่งในปลาที่มีสารอาหารสูงนะ โปรตีน วิตามินบี 12 โอเมก้า 3 วิตามินดี
อันนี้ขออ้างอิงจากเว็บที่เราไปหามานะ WebMD (เว็บไซต์และแอปพลิเคชันให้บริการข้อมูลด้านสุขภาพและการแพทย์ชั้นนำจากสหรัฐอเมริกา) ระบุว่า กินซาร์ดีนเพียง 1–2 กระป๋องต่อสัปดาห์ ก็ให้ปริมาณโอเมก้า-3 มากพอที่จะ ลดความเสี่ยงโรคหัวใจลงกว่า 1 ใน 3 ได้แล้ว แล้วก็กระดูกของซาร์ดีนเล็กพอที่จะกินได้ ทำให้ได้แคลเซียมสูงถึง 1 ใน 3 ของที่ร่างกายต้องการต่อวัน แถม DHA ในในโอเมก้า-3 ก็ยังสูง ช่วยเรื่องความจำของสมองได้อีก บลาบลาบลา….
*** อย่าลืมใช้วิจารณญาณกันด้วยน้า อย่าเชื่ออะไรง่าย ๆ เก็บไว้เป็นข้อมูลให้ไปหาต่อกันนะเพื่อน ๆ
.
จุดนี้แอบดราม่านิดนึง เพราะเราไปอ่านจาก Reddit มา กระทู้ “Are canned sardines the most underrated superfood ?”
แล้วก็มีคอมเมนต์ที่บอกว่า (แปลให้เลย) “คำถามของคุณ มันดูขัดกันอยู่นะ คุณกำลังจะบอกว่าปลากระป๋องที่ผ่านกระบวนการโครตจะเยอะแยะ…เป็น superfood เหรอ ? คุณต้องเพี้ยนแล้วละ”
จากคอมเมนต์นี้ก็เถียงกันเยอะเลย มีทีมซาร์ดีนกับทีมแอนตี้ซาร์ดีนแบบกระป๋อง
แต่เราไปหามา คือคุณค่าของซาร์ดีน ถ้าเรากินในร้านอาหารที่ไม่ได้อัดกระป๋องในน้ำเกลือหรือในน้ำปรุงรสเค็มหวานอื่น ๆ ก็จะได้ประโยชน์ในแบบ Superfood จริง ๆ นะแหละนะ
แต่สำหรับปลาซาร์ดีนกระป๋อง เขาก็จะแนะนำกันว่าควรเป็นในรูปแบบที่แช่น้ำมันมะกอกสกัดเย็น (Extra virgin olive oil) ถึงจะใกล้เคียงที่จะเรียกว่า superfood มากที่สุด
ก็ นานาจิตตังเนอะ แต่เอาเป็นว่ามันมีประโยชน์ก็แล้วกัน สลับกันกินปลาให้หลากหลายก็เป็นเรื่องดีเนอะ
.
เพิ่มเติมสั้น ๆ คำว่า superfood เนี่ย จริง ๆ ไม่ได้เป็นการเรียกแบบวิทยาศาสตร์ เพราะไม่มีการยืนยันว่ามีอาหารที่นิยามว่า superfood ได้จริง ๆ แต่มันเป็นคำที่เขาใช้กันเรียกกันในกลุ่มผู้บริโภค (และแน่นอนว่า กลุ่มอุตสาหกรรมผู้ผลิตอาหารและการตลาด😂) ว่าคือกลุ่มอาหารที่อุดมไปด้วยสารอาหารหนาแน่นสูง แต่ซูเปอร์ฟู้ดมักถูกเรียกเพื่อระบุอาหารที่มีประโยชน์มหาศาลต่อร่างกายเมื่อทานเป็นประจำ
ถ้าจะเรียกซาร์ดีนกระป๋องว่า superfood เนี่ย เราก็ต้องเข้าใจว่าเรากำลังเรียกโดยใช้คำนิยามที่เข้าใจกันในภาษาปกติ มากกว่าภาษาวิทยาศาสตร์อาหาร
ส่วนตัวเรา เราชอบกินก็แล้วกัน ทั้งทูน่า แมคเคอเรล และ ซาร์ดีนกระป๋อง 😋
แต่ถ้าได้กินในร้านอาหารกรีกหรืออิตาลีก็แหล่มมมเลย (แต่มันแพงงะ 😂 กินบ่อยก็ไม่หวายย)
.
#InfoStory #Sardines
#ปลาซาร์ดีน #ซาร์ดีน #ปลา
แหล่งอ้างอิงเพิ่มเติม
- บทความ The Surprisingly Rich History of Sardines จากเว็บ zingermansdeli
- บทความ What Are Sardines? จากเว็บ thespruceeats
- บทความ Why sardines are a superfood and how to make them delicious จากเว็บ telegraph
- บทความ Sardine vs. Mackerel — Difference in Taste, Nutrition, and Health Impact จากเว็บ foodstruct
- กระทู้ใน subreddit r/CannedSardines