เคยสงสัยไหมว่า "สาร INS" มันคือสารอะไรกันนะ ? 🤔💡 — INS food additives
ท่ามกลางเรื่องราวของการเมืองและอังเคิล ที่ร้อนระอุตอนนี้ 🔥
แน่นอนว่า ! เพจของเราก็เกาะกระแสไม่ค่อยเก่ง 🥲
งั้นสำหรับเพื่อน ๆ ที่อยากพักเปลี่ยนเรื่องอ่านกัน ก็มาอ่านโพสของพวกเราได้นะค้าบ 😆🙏
วันก่อนเรานึกสงสัยว่า ทำไมอาหารแช่แข็งกล่องนี้ มันถึงอยู่ได้เป็นเดือนเลย ก็เลยพลิกกล่องอาหารดูแล้วเจอสารพัดตัวเลข INS แต่อ่านไปก็ไม่รู้อยู่ดีว่าเป็นสารอะไร 🥲
สำหรับบางคนแค่เห็นก็รีบวาง…บางคนไม่สนใจเลย
สำหรับบางคนก็อาจจะกังวล และนึกถึงอันตรายจากเรื่องอาหารแปรรูปสูง (UPF)
เอาจริงสิ่งนี้มันอยู่รอบตัวเราม๊ากกก จนเราก็ลืมสังเกตไปเลย 🧐
เราจะบอกว่ามันก็น่ากลัว เพราะว่าเราไม่สามารถหลีกหนีการรับสารเคมีอะไรก็ไม่รู้เข้าสู่ร่างกายได้เลย
หากแต่.. มันก็ไม่ได้น่ากลัวมากขนาดที่ว่ากินไม่ได้เลยขนาดนั้นนะ (คือ มันก็ปลอดภัยและถ้าเรากินในปริมาณที่ฉลากระบุ มันก็ไม่เกิดปัญหา…. หรืออาจจะแค่ในตอนนี้ แห่ะ ๆ 😅)
งั้นวันนี้พวกเรา InfoStory จะมาชวนเพื่อน ๆ รู้จักไปพร้อม ๆ กัน
ทั้งน่ากลัว แต่ก็ทำให้ติดงอมแงม ก็อย่างว่าละหน้าที่ของอาหารแปรรูปขั้นสูง มันต้องเนรมิต รูป รส กลิ่น ให้เราประทับใจขั้นสุดนะแหละเนอะ
(แต่นึกอีกภาพตามดูให้ชวนคิด ถ้าไม่มีสารเหล่านี้… แล้วร้านสะดวกซื้อเขาจะขายอะไรกันได้นะ ? 🤔)
(ปล. ตอนท้ายบทความ เรามี คหสต. ของเราเอง เผื่อเพื่อน ๆ ข้ามไปอ่านข้างล่าง แล้วมาพูดคุยแบ่งปันมุมมองกันได้นะ อยากรู้เทคนิคการกินของเพื่อน ๆ เหมือนกัน 🥰🙏)
— — — — — — — — — — — — — — —
INS ย่อมาจาก International Numbering System for Food Additives—ระบบเลขสากลสำหรับวัตถุเจือปนอาหาร คิดค้นโดยคณะกรรมการ Codex Alimentarius ขององค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ (FAO)‑องค์การอนามัยโลก (WHO) ตั้งแต่ปี 1989
คำถามที่เรานึกสงสัยก็คือว่า… เอ้ะ อะไรคือแรงบันดาลใจในการจัดตั้งเจ้าเลข INS อันนี้กันนะ ?
จุดเริ่มต้นของเจ้าตัวเลขสากล INS ตัวนี้เนี่ย มันเริ่มจากปี 1955 FAO กับ WHO เรียกประชุม “Joint Conference on Food Additives” ครั้งแรกหลังพบว่าประเทศต่าง ๆ คุมสารเติมแต่งกันคนละแบบ
คือก่อนหน้านี้เนี่ย ที่ยุโรปเขาเจอปัญหาว่า สารแต่งสีที่ใส่ในขนมหวานประเทศหนึ่ง อาจเป็นสารต้องห้ามในอีกประเทศ
หรือกลิ่นแต่งสตรอว์เบอร์รีที่ใช้ในลูกอม อาจไม่มีมาตรฐานกลาง แถมสารเคมีปรุงแต่งแต่ละอย่าง ก็ใช้ชื่อทางเคมีที่ยาวและยากต่อการจำเอาเสียมาก ๆ เลย
ซึ่งนั่นเป็นอุปสรรคต่อการค้าและความปลอดภัยผู้บริโภคอย่างเรา (INS ก็เป็นปัญหาเหมือนกัน เพราะจำไม่ได้ 555555)
ก็เลยเป็นที่มาของการตั้งตัวเลขให้กับมาตรฐานอาหารระหว่างประเทศที่กำลังก่อตัวภายใต้ชื่อ Codex Alimentarius (ก่อตั้ง 1963) แต่ว่าสำหรับทวีปยุโรป เขาได้เริ่มใช้ตัวเลขที่ขึ้นด้วย E มาก่อนเลย เพราะว่าองค์กร Codex Committee เนี่ยกว่าจะตั้งกว่าจะเถียงกัน มันก็กินเวลานานอยู่
ต่อมา Codex Committee เลยนำตัวเลข E‑number ที่ยุโรปใช้กัน นำมาใส่เป็นรหัส INS สำหรับใช้สากล เช่น สีผสมอาหารสังเคราะห์สีเหลืองมะนาว (Tartrazine) = INS 102 = E102 ตัวเลขเดียวกัน (แต่เหมือนจะไม่ใช่ทั้งหมดนะ เอาเป็นว่าบ้านเราก็ยึดตัวเลข INS กันนี่ละ)
— — — — — — — —
มา ๆ ชวนมาอ่านกันต่อสักนิดว่าไอเจ้าสาร INS ที่เราชอบเห็นกันในอาหารรอบตัวเรา มันมีอะไรบ้าง ?
แล้วเขาใส่ไปทำไมกันนะ ? 🤔
(ในเมื่อเราหนีไม่ได้ ก็รู้จักเขาไว้สักหน่อยเนอะ เราขอหยิบตัวอย่างที่เห็นบ่อยมาน้า ถ้าหยิบทุกกลุ่มมา สงสัยอาจต้องเขียนเรียงความของจริง เพราะมันเยอะม๊ากกกก กกก กก…)
1. กลุ่มสารควบคุมความเป็นกรดหรือด่าง (Acidity/Alkalinity Regulators)
พวกสารปรับให้เป็นกรด เชื่อว่าคงคุ้นชื่อกันเช่น กรดซิตริก (INS 330), กรดมาลิก (INS 296) ปรับค่า pH เปรี้ยวพอหยุดเชื้อแบคทีเรีย สำหรับสารปรับให้ด่าง ก็พวก โซเดียมไบคาร์บอเนต INS 500
หลัก ๆ เลยคือ เพิ่มประสิทธิภาพของสารกันบูด ควบคุมรสชาติพวกรสเปรี้ยว พบบ่อยใน น้ำอัดลม, แยม, เยลลี่, ลูกอม, อาหารกระป๋อง
.
2. กลุ่มสารป้องกันการจับตัวเป็นก้อน (Anti-caking Agents)
เราจะเห็นเจ้าสารนี้อยู่ในกลุ่มอาหาร เครื่องปรุง เครื่องเทศบด ว่าง่าย ๆ คืออาหารที่เป็นผง (นึกภาพผงชูรส กาแฟผง) โดยสารนี้จะช่วยให้ผงไม่จับตัวกันเป็นก้อน โดยตัวสารจะเข้าไปเคลือบอนุภาคของอาหารทำให้อาหารคงความชื้นต่ำนั่นเอง ชื่อที่เราพอจะเห็นบนฉลากก็มี
INS 551 — ซิลิคอนไดออกไซด์
INS 552 — แคลเซียมซิลิเกต
INS 553b — แมกนีเซียมซิลิเกต
INS 341 — แคลเซียมฟอสเฟต
เราคุ้นหูเกือบหมดเลย แค่ตัวแคลเซียมฟอสเฟต ออกจะเห็นในข่าว(ที่ไม่ค่อยดี) บ่อย ๆ
.
3. กลุ่มสารต้านออกซิเดชัน (Antioxidants)
ตัวนี้ก็ตรงตามชื่อเลย ช่วยรักษา ยืดอายุอาหารที่อาจเน่าเสียจากปฏิกิริยาออกซิเดชันกับออกซิเจนในอากาศ คือน้องสารจะเข้าไปทำปฏิกิริยากับอนุมูลอิสระที่จะเข้ามาทำลายอาหาร ภาพในหัวเราคิดเหมือนกับสารต้านอนุมูลอิสระตามอาหารเสริม แต่ว่าอันนี้เป็นตัวที่ใช้สำหรับการเก็บอาหาร เช่น การเหม็นหืนของไขมัน, การเปลี่ยนสี, การสูญเสียวิตามิน ซึ่ง
กลุ่มอาหารที่เราพบสารตัวนี้บ่อย ๆ ก็คือ ซีเรียลอบกรอบ, ขนมอบกรอบ, น้ำมันพืชบรรจุขวด
INS 320 — บีเอชเอ Butylated hydroxyanisole (BHA)
INS 321 — บีเอชที Butylated hydroxytoluene (BHT)
INS 300 — กรดแอสคอร์บิก / วิตามิน C Ascorbic acid (สารภาพว่าเราเคยคุ้นหูแค่ตัวนี้ 5555)
.
4. กลุ่มสารแต่งสีแต่งกลิ่นสังเคราะห์
แต่งสีอาหารให้มีสีสันสม่ำเสมอ เพราะสีธรรมชาติมันอาจเสียไประหว่างการประกอบอาหาร
ส่วนแต่งกลิ่นก็ให้เรานึกภาพง่าย ๆ ว่า เค้กวานิลลา ที่ไม่ได้ทำจากฝักวานิลลาจริง ๆ แต่กลิ่นห๊อมหอม
หลักการทำงานของเขาที่เราพอจะเข้าใจง่าย ๆ ว่า คือ การที่โมเลกุลของสีสังเคราะห์มีความสามารถในการดูดกลืนแสงที่ความยาวคลื่นเฉพาะ จนแสดงออกให้เราเห็นเป็นสีนั้น ๆ น่ะนะ
INS 102 — ทาร์ตราซีน (เหลือง)
INS 110 — ซันเซ็ตเยลโลว์ (ส้ม)
INS 129 — อัลลูร่าเรด (แดง)
INS 171 — ไทเทเนียมไดออกไซด์ (ขาว) (ตัวนี้แอบเห็นบ่อยม๊าก ไม่แน่ใจป่านนี้กระเพาะของเราสีขาวรึยังนะ หยอกๆ 😜)
.
5. กลุ่มสารให้ความหวานแทนน้ำตาล (Intense Sweeteners)
ใครเคยคุ้นบ้าง….. หมากฝรั่ง Sugar free ! น้ำอัมลมซ่าน้ำตาล 0% !
แอลกอฮอล์ 0% (เอ้ย อันนี้ไม่เกี่ยวววววว 🤣 เช็คดูว่าอ่านกันอะป่าวน้า)
ไอที่ว่าน้ำตาล 0% นี่ละ เขาก็ใส่เจ้าสารตัวนี้กันทั้งนั้น เพราะมนุษย์สมัยใหม่อย่างพวกเรา จะคุ้นชินและชอบรส “หวาน” ถ้าเขาทำแบบไร้ความหวาน 0% เลย… เราเชื่อว่าอาหารกลุ่ม “UPF” มันก็คงไม่น่าสนใจแล้วละ
เจ้าโมเลกุลของสารตัวนี้สามารถจับกับตัวรับรสหวาน (Sweet taste receptors) บนลิ้นได้พอดีและกระตุ้นได้รุนแรงกว่าน้ำตาลทรายหลายเท่า และพออ่านชื่อแล้ว
INS 951 — แอสปาร์เทม Aspartame
INS 955 — ซูคราโลส Sucralose
INS 960 — สตีวิออลไกลโคไซด์ Steviol glycosides (สตีเวีย)
INS 961 — นีโอเทม Neotame
ลองหยิบของในตู้เย็นมาพลิกดูฉลาก ก็น่าจะเจอตัวเลขเหล่านี้ (ของเราเป็นพลิกมาดูในตู้เย็นเป็นน้ำผลไม้ 5555)
.
6. กลุ่มสารอิมัลซิไฟเออร์ (Emulsifiers)
อันนี้ก็ฮ้อตฮิตเลย แล้วก็ลึกกว่าแค่ชื่อของมัน คือสารตัวนี้ทำให้วัตถุดิบที่มีเนื้อสัมผัสไม่เข้ากัน เช่น น้ำและน้ำมันซึ่งปกติไม่เข้ากัน สามารถรวมตัวเป็นเนื้อเดียวกันได้อย่างคงตัว ไม่แยกชั้น เราเข้าว่ามันทำหน้าแบบนี้นะ โมเลกุลของอิมัลซิไฟเออร์มี 2 ส่วนในตัวเดียว คือ ส่วนที่ชอบน้ำ (Hydrophilic) และส่วนที่ชอบน้ำมัน (Lipophilic) โดยจะหันส่วนที่ชอบน้ำมันเข้าหาหยดน้ำมัน และหันส่วนที่ชอบน้ำออกไปด้านนอก
เราจะพบเห็นได้ในไอศกรีม ซอสมายองเนส ช็อกโกแลตบาร์ เค้ก
INS 322 — เลซิทิน Lecithins
INS 471 — โมโน-ไดกลีเซอไรด์ของกรดไขมัน Mono- & Diglycerides of fatty acids
INS 433 — โพลีซอร์เบต 80 Polysorbate 80
(ส่วนตัวเราคุ้นหูแค่ เลซิทิน เพราะออกข่าว(ที่ไม่ดี) บ่อย ๆ)
.
7. กลุ่มสารสร้าง/รักษาฟอง (Foaming Agents)
ให้นึกถึงภาพเบียร์ดำสีเข้ม ๆ ที่มีฟองนุ่ม ๆ (ยี่ห้อที่เราชื่นชอบก็ใส่เยอะซะด้วย🥲) แล้วไอเจ้าฟองนี่เนี่ย ก็ไม่หายไปง่าย ๆ ด้วย แต่ส่วนตัวเราคิดว่า มันคือสารง่าย ๆ นี่ละ อย่างเช่น คาร์บอนไดออกไซด์ (INS 942, 290 (CO₂) นั่นเอง
(ใช่แล้ว ถ้ามีการใส่ CO₂ เข้าไปก็ต้องระบุตัวเลขนี้ด้วยนะ) เราเลยบอกว่า ไอเจ้าสาร INS มันมีทั้งตัวที่อันตรายน่ากลัว และตัวที่ไม่อันตรายทั่วๆไป ปะปนกัน นั่นละนะ (แหม…พอเป็นเบียร์ที่ตัวเองชื่นชอบก็พูดในแง่ดีเลยนะ 5555 🤣)
หรือมากไปกว่าแค่ CO₂ สารเหล่านี้จะลดแรงตึงผิวของของเหลว ทำให้สามารถดักจับฟองอากาศไว้ได้ง่ายขึ้น และสร้างชั้นฟิล์มที่แข็งแรงรอบๆ ฟองอากาศเพื่อป้องกันไม่ให้ฟองยุบตัวเร็วเกินไป
นอกจากเบียร์แล้ว ก็มีพวก วิปครีมกระป๋อง, มูส ที่เขาใช้กันบ่อย ๆ นะ
.
8. กลุ่มสารดูดความชื้น/คุมความชื้น (Humectants)
ลองหยิบกล่อมหมากฝรั่งหรือลูกอมมาดู เจอสารนี้แน่นอน (ระหว่างที่พิมอยู่ก็อมลูกอม แล้วก็หยิบมาดูตาม เย้ยย…กลืนสารเคมีไปอีกหนึ่งอึก… แต่มันไม่อมก็ไม่ได้ มันเขียนไปหลับไปงะ 😭) อะไปดูชื่อสารกันก่อน คุ้นแน่นอน ชื่อคุ้นกว่าสารให้ความหวานแทนน้ำตาลอีกนะ
INS 420 — ซอร์บิทอล Sorbitol
INS 421 — แมนิทอล Mannitol
INS 422 — กลีเซอรอล Glycerol / Glycerine
พวกนี้ส่วนใหญ่จะเป็นสารที่มีหมู่ไฮดรอกซิล (-OH) จำนวนมากในโมเลกุล อ่านชื่อ -OH ก็พอเดาได้เลยว่าเกี่ยวกับน้ำเนอะ คือเจ้าสารพวกนี้จะสามารถสร้างพันธะไฮโดรเจนกับโมเลกุลของน้ำได้อย่างดี จึงดึงดูดและจับน้ำไว้ไม่ให้ระเหยออกไปจับโมเลกุลน้ำด้วยพันธะไฮโดรเจนนั่นเอง
(ลองพลิกดูซองที่มาส์กหน้า ก็เจอสารตัวนี้นะ)
.
9. กลุ่มสารทำให้ข้น / หนืด(Thickeners)
สารหมวดนี้ ถ้าเพื่อน ๆ ท่านไหนที่อ่านหนังสือ “Ultra Processed People” แล้วก็คงจะคุ้นชื่อกันดี เพราะมันคือเจ้าสารที่ผู้เขียนคุณ Christ พูดถึงในช่วงแรก ๆ เลย ที่บอกว่า ลูกสาวของเขาติดไอศกรีม แล้วตัวเขาตั้งข้อสงสัยว่า ทำไมอากาศร้อนขนาดนี้ ไอศกรีมเจลาโต้ถึงไม่ละลายเป็นน้ำ แล้วทำไมอยู่ในตู้แช่แข็ง ถึงไม่ได้แข็งตัวละ ?
นี่ละ มันคือเจ้าสารตัวนี้ด้วย มันจะช่วยเพิ่มความหนืด (Viscosity) ของผลิตภัณฑ์อาหารที่เป็นของเหลว ทำให้มีเนื้อสัมผัสที่ข้นขึ้น สารส่วนใหญ่ (เช่นตัว 412) จะเป็นพอลิแซ็กคาไรด์ยาวที่ดูดน้ำแล้วขยาย → ก็คือ เพิ่มความหนืดไม่ก่อเจลแข็ง, ช่วยให้ซอสเคลือบชิ้นอาหารได้ดี
INS 412 — กัวร์กัม Guar gum
INS 401 — โซเดียมอัลจิเนต Sodium alginate
INS 440 — เพกทิน Pectin
อย่างเช่นเจ้า INS 412 กัวร์กัม ส่วนใหญ่ก็จะทำมาจากแป้งมันสำปะหลังดัดแปลง (Modified Starch) ที่ในหนังสือพูดเยอะมาก (คิดว่าถ้าเป็นไฟล์ PDF กด Ctrl.F คงจะเจอไฮไลท์สีเหลืองทั้งเล่ม 🤣)
.
10. กลุ่มสารคงตัว(Stabilisers)
จากข้อ 9 คำถามเกี่ยวกับไอศกรีมว่า ทำไมพวกไอติมเจลาโต้ที่เหนียวหนึบ พอมันเจออากาศร้อน ๆ แล้วมันถึงละลายช้าจัง ไม่เหลวเป็นน้ำ ส่วนสำคัญคือก็เจ้าสารนี้ละเด้อออ ช่วยรักษาโครงสร้างและเนื้อสัมผัสของอาหารให้คงสภาพเดิม ป้องกันการแยกชั้น หรือรักษาสภาพความเป็นเนื้อเดียวกันของผลิตภัณฑ์
หลักการทำงานคร่าว ๆ คือ การดูดซับน้ำและพองตัวเป็นโครงสร้างแบบเจล (Gel-like structure) ที่มีความหนืดสูง ซึ่งโครงสร้างนี้จะช่วยพยุงและโอบล้อมส่วนประกอบต่างๆ (เช่น ผลึกน้ำแข็ง, หยดไขมัน, ชิ้นผลไม้) ไม่ให้เคลื่อนที่มารวมตัวกัน
ส่วนตัวเราเอง สารภาพว่ายังแยกไม่ออกเท่าไร ระหว่างข้อ 6 กลุ่มสารอิมัลซิไฟเออร์ (Emulsifiers) กับข้อนี้นะ (อาจจะลึกพอสมควร ขอไปศึกษาเพิ่มเติมก่อนคร้าบ) เพราะหน้าที่ของมันก็แอบคล้ายกันอยู่
INS 415 — แซนแทนกัม Xanthan gum (อันนี้ในหนังสือ “Ultra Processed People” ก็พูดเยอะอยู่)
INS 407 — คาราจีแนน Carrageenan
INS 410 — กัมเมล็ดคาร็อบ / ลูกแห้ว Locust bean gum
.
ที่เราหยิบมานี่แค่น้ำจิ้มเลย เพราะมันยังมีอีกหลายกลุ่มมากที่ไม่ได้พูดถึง เช่น สารเคลือบผิว (Glazing Agent), สารเพิ่มปริมาณ (Bulking Agent), สารทำให้แน่น (Firming Agent), สารปรับปรุงคุณภาพแป้ง (Flour Treatment Agent), กลุ่มสารกันเสีย (Preservatives)
โอ้ยยย อีกเยอะเลย 🤧
แต่เราคิดว่า แค่นี้เพื่อน ๆ ก็คงอ่านกันพอหอมปากหอมคอแล้ว (หรืออาจจะเยอะไป 🤣 ขออภัยค้าบผม🙏)
ไว้ถ้าท่านไหนอยากอ่านเรื่องตรงนี้อีก ก็บอกเราได้นะ จะได้มีแรงจัดทำ เพราะเรื่องนี้แอบยากนิดนึง ใช้เวลาค้นหาอ่านนานพอสมควร 🤓
.
[ ปิดท้ายด้วย คหสต. ของเราสักเล็กน้อย 🤓🙏 ]
ในมุมมองของเรา (ผู้บริโภค) ถึงแม้จะรับรู้ว่าสารเหล่านี้มันอยู่รอบตัวมาก และก็กังวลอยู่เหมือนกัน
คือเอาจริงนะ เราลองไม่เข้า 7-11 (ทำ challenge กับตัวเองเพราะอยากลอง555) ทีนี้พอสั่งแต่ร้านออร์แกนิคเลยเนี่ย มันก็ตีไปมื้อนึง ประมาณ 250+ บาท (โอยยย 🤣) พอสั่งร้านตามสั่ง เอาดี ๆ บางร้านเขาก็อาจจะใช้ของที่มาจากร้านสะดวกซื้อ วัตถุดิบแช่แข็งบางอันที่แน่นอนว่า มันก็มีสาร INS (เช่น กลุ่มสารกันเสีย กลุ่มสารต้านออกซิเดชัน) เอ้า ! หรืออย่างแค่ซอสซีอิ๊ว มันก็มีแล้วเนอะ 😆
กลายเป็นว่าพอจะมากินราคาถูกหน่อย เราก็คงไม่รู้หรอกว่าร้านค้าเขาใช้อะไรทำบ้าง จะไป mention บอกร้านเขาว่า ไม่เอา UPF นะครับ … แห่ะ ๆ ก็คงตลกดี
แต่ต้องบอกว่าสาร "INS" ที่เราเห็นกันในฉลากของอาหารรอบตัวเราเนี่ย ส่วนใหญ่เขาก็ขึ้นทะเบียนที่ระบุว่าปลอดภัยในระดับประชากรโลกบริโภคได้ หากรับมันในปริมาณที่พอดีต่อวัน ก็จะไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพมากเท่าไร
แต่คำถามคือ ! ปริมาณที่พอดี คือเท่าไร ? ร้านอาหารต้องเหยาะซีอิ๊วกี่หยดสำหรับทำผัดกะเพรา ? เนื้อหมู เนื้อไก่ แช่แข็งมาไหม ? ปรุงรสได้แค่ไหน ? ใส่ผงชูรสได้มากขนาดไหน ? (เอ่อเนอะ พอพูดแล้วก็ขมวดคิ้ว กังวลมานิดนึงละ 🥲😂)
เออ คือเราก็ตอบไม่ได้เหมือนกัน นอกจากจะต้องศึกษาแต่ละสารในฉลากของเครื่องปรุงอย่างละเอียด และทำอาหารเองที่บ้าน (แต่เวลายุ่งๆมันก็ขี้เกียจงะ 🥲)
เอาเป็นว่า เพียงแต่ให้เรารู้กันว่าอาหารชิ้นนั้นที่มีสารเหล่านี้จัดเป็น "อาหารแปรรูปขั้นสูง (UPF)" ควรเลือกบริโภคแต่พอดี
**ที่สำคัญคือ เราต้องไม่กลัวจนประสาทจะกินหัวไปก่อน ถ้ากังวลมากก็ต้องวางแผนเมนูต่อมื้อต่อวันให้ดี เราว่าบางทีเก็บแรงไว้ออกกำลังกาย พักผ่อนนอนให้เพียงพอ มีแรงไว้ทำงานหาเงินมาแบ่งเบาบางมื้อให้ได้กินอาหารคลีน ๆ ดี ๆ บ้างแทนเนอะ ไว้พวกเรา InfoStory จะหาเรื่องราวเกี่ยวกับ UPF มาให้อ่านกันเรื่อย ๆ นะ 🥰
.
#InfoStory #UPF #Ultraprocessedfood
#อาหารแปรรูปสูง #INS #เลขINS
แหล่งอ้างอิงเพิ่มเติม
- หนังสือ Ultra-Processed People เขียนโดย Chris van Tulleken
- รายงาน CLASS NAMES AND THE INTERNATIONAL NUMBERING SYSTEM FOR FOOD ADDITIVES โดย FOA UN และ WHO
- วีดีโอ คนสู้โรค ปรับก่อนป่วย : สารกันบูดในอาหารกับวิธีการสังเกตฉลากส่วนประกอบ โดย ThaiPBS
- Introduction to International Numbering System (INS) for Food Additives โดย Copperpod Dip